Tiềm năng - Thắng cảnh - Du lịch
Thạch Thành là vùng đất có điều kiện và tiềm năng phát triển du lịch với nguồn tài nguyên du lịch thiên nhiên và văn hóa đa dạng, phong phú. Trong những năm qua, đặc biệt từ khi Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 08-NQ/TƯ ngày 16/01/2017 về phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, du lịch Thạch Thành đã có bước phát triển mạnh, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế, từng bước cải thiện đời sống nhân dân. Lượng khách du lịch đến Thạch Thành ngày một tăng, năm 2018 đón hơn 40.000 lượt khách (trong đó có nhiều khách quốc tế); doanh thu từ các hoạt động du lịch đạt gần 100 tỷ đồng; hạ tầng phục vụ phát triển lịch ngày càng được đầu tư, nâng cấp với 21 cơ sở lưu trú du lịch (gồm 02 khách sạn 01 sao và 19 nhà nghỉ), 01 công ty lữ hành quốc tế.
Quá trình hình thành và phát triển mảnh đất và con người Thạch Thành trong suốt các thời kỳ dựng nước và giữ nước từ thời cổ đại đến nay đã để lại nhiều dấu ấn và di tích Lịch sử rất quan trọng, đó là: Di tích Khảo cổ học Hang Con Moong thuộc xã Thành Yên nơi chứng minh cho quá trình hình thành phát triển và là nơi cư trú của Người Việt cổ liên tục 7.000 năm và cách ngày nay 13-14 ngàn năm hiện đang được Chính phủ ghi vào danh sách lập hồ sơ trình UNESCO công nhận là di sản Văn hóa Thế giới; di tích Chiến Khu Ngọc Trạo – Nơi thành lập Đội Du kích Ngọc Trạo - Tiền thân của lực lượng vũ trang Thanh Hóa, đánh dấu sự trưởng thành của Đảng Cộng sản Việt Nam tỉnh Thanh Hóa trong lãnh đạo lực lượng vũ trang đã được Nhà nước công nhận là di tích cấp Quốc gia; Di tích Đền Phố Cát gắn với tín ngưỡng thờ mẫu của tín ngưỡng dân gian Việt Nam ... Hiện nay trên địa bàn huyện có 14 di tích lịch sử văn hóa được công nhận và 78 di sản văn hóa phi vật thể được kiểm kê, bảo vệ, lưu giữ. Trong đó có 01 di tích quốc gia đặc biệt, 01 di tích quốc gia và 12 di tích cấp tỉnh, bao gồm:
1. Hang Con Moong (Di tích Quốc gia đặc biệt) – Thành Yên
2. Chiến khu Du kích Ngọc Trạo (Di tích Quốc gia) – Ngọc Trạo
3. Đình Tam Thánh – Thạch Bình
4. Chùa Vĩnh Phúc (Chùa Hòa Luật) – Thành Tân
5. Đình Mường Đòn – Thành Mỹ
6. Đền Phố Cát – Thành Vân
7. Đền Cô Luồng (Đền Cây Thị) – Kim Tân
8. Đền Chúa Thượng – Vân Du
9. Đền Mẫu - Thạch Bình
10. Nghè Đồi Sao - Thành Long
11. Đền Tự Cường - Thành Minh
12. Đình Sồi - Thành Minh
13. Nghè Phú Lộc – Thành Hưng
14. Đền Bà Chúa Bạch – Thành Vân
Đến nay, toàn huyện có 3 điểm du lịch được UBND tỉnh công nhận, đó là:
Chiến khu du kích Ngọc Trạo – xã Ngọc Trạo, Đền Phố Cát – xã Thành Vân, thác Mây – xã Thạch Lâm.
Để phát huy tiềm năng, lợi thế, từng bước đưa du lịch trở thành ngành kinh tế quan trọng, huyện đang nghiên cứu lập mới một số quy hoạch chi tiết các điểm, khu du lịch làm cơ sở cho việc hình thành một số sản phẩm du lịch đặc trưng có tính cạnh tranh cao, phục vụ nhu cầu đa dạng của khách du lịch như: - Du lịch sinh thái gắn với cộng đồng (Khu vực thác Mây – Thạch Lâm, Khu vực thác Voi – Thành Vân).
- Du lịch lịch sử văn hóa, tâm linh (Chiến khu du kích Ngọc Trạo, Đền Phố Cát, Đình Mường Đòn, Đình Tam Thánh, Đền Mẫu, Chùa Cảnh Yên, Chùa Vĩnh Phúc Đền Cô Luồng...).
- Du lịch khám phá (hang Con Moong, hang Mang Chiêng, Hang Lai, Hang Diêm, Hang và Mái đá Mộc Long).
![](/portal/Photos/2019-11-19/51a58ae558a68c4dIMG_0301.JPG)
![](/portal/Photos/2019-11-19/36d9b9800b2a90bdIMG_4038%20(1).JPG)
Bên cạnh đó, xây dựng các sản phẩm du lịch làng nghề, cơ sở sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ nhằm cung ứng sản phẩm lưu niệm phục vụ du khách, như: Nghề dệt thổ cẩm tại xã Thạch Lâm, Thành Yên; nghề làm Nõ điếu tại xã Ngọc Trạo; tranh đính hạt cườm, đồ dùng mây, tre đan tại các xã, thị trấn Vân Du, Thành Vân, Thạch Định, Thành Thọ, Thành An, Ngọc Trạo. Xây dựng thương hiệu đặc sản ẩm thực nổi tiếng như: Mía tím Kim Tân; Cam Vân Du; Gạo nếp hạt cau Thạch Bình; tinh bột nghệ Cucumin Thạch Quảng; Mật mía Thạch Sơn; Mật ong; dê núi… Kêu gọi đầu tư tại khu sản xuất nông sản công nghệ cao tại xã Thành Vân và khu vực phụ cận để giới thiệu quảng bá sản phẩm nông nghiệp, từ đó hình thành điểm du lịch tham quan vùng cam Vân Du. Tiếp tục đầu tư trồng cây Thanh Long ruột đỏ, cây ổi tại các xã Thành Tiến, Thành Tâm từ đó nhân rộng trong toàn huyện, tạo thương hiệu cho các sản phẩm nông nghiệp của Thạch Thành, góp phần đẩy mạnh phát triển du lịch cộng đồng.